Liberte.pl

Nowy minister gospodarki w rządzie Angeli Merkel, reprezentujący liberalną FDP Rainer Brüderle, miał pod koniec stycznia szansę, aby podzielić się z opinią publiczną bardzo dobrą informacją. Mianowicie najnowsze dane odnośnie dynamiki zamówień dla niemieckiego przemysłu wskazały na dużo silniejsze odbicie koniunktury niż dotychczas przewidywali eksperci resortu. W ujęciu miesięcznym wskaźnik ten (istotny o tyle, że obrazuje, z jaką mocą gospodarka będzie pracowała w najbliższych miesiącach) wzrósł w listopadzie aż o 2,8%, choć wcześniejsze prognozy wskazywały na wzrost rzędu zaledwie 0,2%. Do wzrostu wskaźnika przyczyniły się zwłaszcza zamówienia z zagranicy (+3,6%) w tym w szczególności spoza strefy euro. W tym samym okresie w całej strefie euro analogiczny wskaźnik wzrósł zgodnie z danymi Eurostatu o zaledwie 1,6%. Choć w odniesieniu do indeksu zamówień przemysłowych w Niemczech nie można mówić jeszcze o stabilnym trendzie wzrostowym (w październiku spadł on o 1,9%; dane za Bundesministerium für Wirtschaft und Technologie), to również niezależni ekonomiści uważają, że listopadowy wzrost można interpretować jako jeden z sygnałów nadchodzącej poprawy koniunktury gospodarczej.

Ukraina utknęła pomiędzy demokracją liberalną a autorytaryzmem utożsamianym z epoką rządów Leonida Kuczmy. Cierpi – i ostatnie wybory nic tu nie zmieniły – na syndrom „ułomnego pluralizmu”, charakterystyczny dla hybrydalnej formy reżimu politycznego.

Czwarty prezydent Ukrainy – po raz pierwszy w historii tego państwa – został wybrany w sposób demokratyczny. Owszem, wynik tzw. „trzeciej tury” głosowania w 2004 roku również został za taki uznany, jednak dopiero teraz, po pięciu latach cały proces wyborczy oceniono przez społeczność międzynarodową jako spełniający ogólnie przyjęte w Europie normy. Istnieje oczywiście ryzyko oprotestowania rezultatów przez Julię Tymoszenko, ale będzie to raczej walka o uzyskanie możliwie najmocniejszej pozycji w nowym układzie sił, niż bój o rzeczywistą zmianę sytuacji. Co więcej, ewentualny sprawiedliwy wyrok sądu w tej sprawie stanie się dodatkowym pozytywnym objawem obecnego stanu demokracji na Ukrainie.

Kilka uwag na temat konsekwencji wyniku wyborów prezydenckich na Ukrainie

Znamy już ostateczne wyniki wyborów prezydenckich na Ukrainie. Do roku 2015 głową państwa będzie Wiktor Janukowycz. Komentarze, które pojawiły się w polskich mediach tuż po wyborach koncentrują się wokół oczywistego, jak by się mogło wydawać, stwierdzenia: oto nastąpił koniec pomarańczowej rewolucji, nadeszła era niebieskiej kontrrewolucji. Konsekwencje także wydają się oczywiste: Ukraina rezygnuje z zachodniego kierunku swej polityki zagranicznej na rzecz zacieśniania kontaktów z Rosją (na warunkach serwilistycznych, rzecz jasna) i odchodzi od demokratycznego modelu państwa. Oczywistości mają jednak to do siebie, że próbują opisywać świat metodą zero-jedynkową. Tymczasem w polityce, a tym bardziej w stosunkach międzynarodowych niezwykle rzadko mamy do czynienia z rzeczywistością czarno-białą. Co zatem oznacza dla Ukrainy i jej miejsca w polityce międzynarodowej prezydentura Janukowycza?

Dwadzieścia lat po wprowadzeniu zasad gospodarki rynkowej w Europie Wschodniej młode gospodarki w tym regionie Europy stoją przed swoim pierwszym poważnym sprawdzianem. Po wielu latach wzrostu gospodarczego kryzys dotarł także do Europy Wschodniej, aczkolwiek sytuacja w regionie jest zróżnicowana. Kraje, które obrały kurs liberalny i zorientowany na osiągnięcie stabilizacji, lepiej niż pozostałe radzą sobie z zawirowaniami. Liberalne rozwiązania i koncepcje reform propagowane przez partnerów Fundacji Naumanna w Europie Wschodniej, w większości krajów Europy Zachodniej – przede wszystkim w Niemczech – nie znajdują zrozumienia. Tym samym pojawia się zagrożenie nie tylko rozpadu tak potrzebnej - szczególnie w czasach kryzysu - europejskiej solidarności, ale także zerwania z podstawowymi zasadami gospodarki rynkowej w ramach Jednolitego Rynku.

Wybory prezydenckie na Ukrainie, których druga tura odbędzie się 7 lutego, zakończyły się spektakularną porażką obecnego prezydenta Wiktora Juszczenki, który doszedł do władzy 23 stycznia 2005 roku dzięki powtórzonemu głosowaniu, wymuszonemu przez społeczeństwo na władzy podczas wielodniowych protestów i manifestacji na placu Niepodległości w Kijowie. Tamte wydarzenia, które do historii przeszły pod nazwą Pomarańczowej Rewolucji, sprawiły, że Ukraina po raz pierwszy od wybuchu elektrowni atomowej w Czarnobylu w 1986 roku skupiła na sobie zainteresowanie całego świata.

Z Alexandrem Grafem Lambsdorffem (Freie Demokratische Partei), liberalnym niemieckim europosłem, wiceprzewodniczącym ALDE – Grupy Porozumienia Liberałów i Demokratów na rzecz Europy, spotkałem się tuż po zakończeniu strasburskiej sesji Parlamentu Europejskiego, pod koniec listopada 2009 w jego biurze poselskim w Brukseli. Mimo zmęczenia podróżą przybył specjalnie by podzielić się z czytelnikami „Liberté!” swoimi przemyśleniami i doświadczeniem. Przed wywiadem z dużym zainteresowaniem wypytywał o sprawy Polski i kondycję liberałów na polskiej scenie politycznej, wykazywał się też dużą wiedzą w kwestiach dotyczących naszego kraju.

Ostatnio dużo mówi się o pogorszeniu bądź przynajmniej „ochłodzeniu " stosunków polsko-ukraińskich. Polska i Ukraina określają się wzajemnie jako strategiczni partnerzy, jednak obecnie wydaje się, że główną cechą stosunków między nimi jest rodzaj „zmęczenia”. Dialog jest zdominowany jest przez kwestię wiz, odpraw granicznych i przygotowań do mistrzostw Europy w piłce nożnej w 2012 roku, a tematy te rzadko (jeśli w ogóle) są podejmowane w pozytywnym kontekście. Dodatkowo w ciągu ostatniego roku nasiliła się tendencja do sporów o charakterze historycznym, które przedtem nie były tak bardzo widoczne. Warto zadać pytanie, czy rzeczywiście polityka obydwu partnerów wobec siebie uległa tak znacznym zmianom?

Kryzys – słowo które obecnie najczęściej kojarzy się ze spadającymi wskaźnikami makroekonomicznymi, wzrostem bezrobocia i ponurymi przepowiedniami na przyszłość. W przypadku USA termin ten zakotwiczył się w świadomości obywateli przede wszystkim pod postacią miliardów dolarów wydanych przez rząd federalny w celu ratowania zagrożonych instytucji finansowych, banków, czy nawet takich symboli amerykańskiej gospodarki jak General Motors. Kryzys, słowo odmieniane na wszystkie możliwe przypadki i we wszystkich możliwych czasach co najmniej od pamiętnego września i października 2008 r. walnie przyczynił się do porażki Republikanów w wyborach prezydenckich i dał Demokratom, a zwłaszcza prezydentowi Obamie jedyną w swoim rodzaju szansę na przejęcie kontroli nad amerykańska sceną polityczną. Niektórzy komentatorzy przewidują nawet, że Obama stanie się swego rodzaju anty-Reaganem który na kilkanaście lat pchnie politykę w USA na lewo.

Kilka słów o sukcesie liberałów w Niemczech.

Zaczęła się dobra passa niemieckich liberałów. Najpierw był sukces w Hesji, a następnie w wyborach do Europarlamentu. Jednak największy sukces przyszedł 27 września, kiedy FDP zdobyła 14,6 proc. poparcia (93 miejsca w Bundestagu), co z kolei pozwoliło na utworzenie koalicji ze zwycięską partią CDU.